Hoe zit het leven in elkaar?

26 augustus 2026

Mijn vierjarige kleindochter probeert met haar groeiende kennis en vaardigheden de wereld te begrijpen. Dat lukt haar vrij aardig. Ze legt mij uit waarom de kleuren van de aarde blauw en groen zijn. Ze kent de namen van de planeten. Ze eet kiwi’s omdat daar vitamientjes in zitten. Maar af en toe stuit ze op een vraag die haar denkvermogen te boven gaat.

Zo vroeg ze onlangs: ‘Hoe worden oma’s geboren?’

De buren kregen een baby, en ze weet dat die groeide in de buik van zijn mama. Ze kent foto’s van zichzelf als baby en peuter. En bij ons thuis hangt een foto van haar mama als kleuter op een paardenmolen. Maar hoe zit dat met oma’s? Waar komen die vandaan? Ze kan zich echt niet voorstellen dat haar oma ooit een kindje is geweest. Dat is toch te gek voor woorden!

Dat alle mensen die ons zijn voorafgegaan een eigen leven hebben geleid, van geboorte tot dood, dat blijft ook voor ons soms moeilijk te begrijpen.

We drinken thee uit de gebloemde theepot die haar overgrootmoeder ooit meebracht uit Boedapest. ‘De mama van opa’, probeer ik uit te leggen. Ze fronst. Waarvoor zou opa een mama nodig hebben? Mama’s zijn er toch voor kindjes? Ze weet wel dat ik de mama van haar mama ben, maar diep vanbinnen gelooft ze toch niet helemaal dat wij dezelfde dingen met elkaar hebben gedaan als zij nu met haar mama.

Er is natuurlijk ook een heel ander antwoord mogelijk. Want oma werd ik pas bij de geboorte van mijn eerste kleinzoon. Dat is niet langer dan dertien jaar geleden. Toen pas werd ik als oma geboren.

Wie weet zal mijn kleindochter ooit geboren worden als mama en als oma. Als ze nog veel vitamientjes eet, gaat dat vast wel lukken.

(Photo by Sergiu Vălenaș on Unsplash)